ESNEK ÇALIŞMA MODELİ MEMURLARIN HAYATINI DEĞİŞTİRECEK Mİ?

okulsoru Kasım 18, 2012 0

Personel Reformu konusunda gazeteler bütüncüllükten ziyade kıyısından köşesinden konuya yaklaşarak haber oluşturmaya çalışıyorlar. Sansasyonel haberler ise ilgi çekmekten öteye geçemiyor.
Gazete haberinin başlığı "memurun hayatı değişiyor". Haberde; "Özel sektörün ardından memurlara da esnek çalışma modelinin uygulanması öngörülüyor. Düzenleme hayata geçerse kamu kuruluşlarında 'Home Office' dönemi başlayacak. Part time personel çalıştırılması da gündemde. Milyonlarca memurun ve memur adayının merakla beklediği 657 sayılı Devlet Memurları Kanunu'nda yapılacak değişiklikler netleşmeye başladı" ifadesini görüyoruz.

Daha önce de az çalışana az, çok çalışana çok haberleri üzerine "performansa dayalı ücret sistemi hakkında" okuyucularımızı bilgilendirmiştik. İşte bu haber üzerine esnek çalışma modeli gerçeğini yazarak okuyucularımızı bilgilendirelim ve hayatlarının değişip değişmediğini hep birlikte görelim.

Önce esnek çalışma modelini açıklayalım
Esnek çalışma standart dışı istihdam şekillerinden olup, işin belirli bir süreye bağlı olmadığı, işin işyerinde yapılma zorunluluğunun bulunmadığı ve işçinin birden fazla işverene bağlı olduğu standart dışı istihdam ilişkilerini içermektedir. Esnek çalışmada klasik bağımlı çalışma ilişkisinin bütün özellikleri görülmemektedir. Görüleceği üzere, daha çok işyeriyle bağlantısı olmayanlar için geçerli bir durumdur.
Bu tanımdan sonra, öncelikle memurların esnek çalışma sistemine hangi ekonomik, toplumsal, idari ve kişisel nedene dayandığını gösteren bilimsel çalışmaların yapılması gerekmektedir. Bu tür bilimsel çalışmalardan yoksun olarak yapılacak düzenlemelerin çözüm yerine personel sistemini daha da karmaşık hale getireceği bilinmelidir.

Ayrıca, esnek çalışma uygulaması getirilmesi halinde memurlara ticari kazanç getirici faaliyetlerde bulunma yetkisi verilecek mi? Böyle bir hak verilmeyecekse esnek çalışmanın ne anlamı olacak? Böyle bir hak verilmesi halinde ise iş yerlerinin ticaret haneye dönüşmesi nasıl önlenecek? Soruları çoğaltmak mümkündür.
Evde oturup da memurluk yapma diye bir uygulama söz konusu olamaz. Bunun aksini ifade eden kişinin memur tanımını kavrayamadığını ifade edebilirim. İşte kimler memur statüsüne girecek kimler sözleşmeli statüde kalacak ve hangi işler memur ve sözleşmeli personel dışındakilere yaptırılacağı belirlenmelidir.
Esnek çalışma modelinin temelinde kadın işgücünden daha fazla yararlanma vardır
Esnek çalışma biçimlerinden uygulamada en fazla görüleni kısmi zamanlı çalışma biçimi olup, bunun temelinde, AB ülkelerinin işgücü kıtlığına çare olarak kadın iş gücünden yararlanmak istemeleri ve kadınlara ev ve iş yaşamlarını bağdaştırma olanağı sunulması yatan kısmi zamanlı çalışma biçimi hizmet sektöründe geniş bir uygulama alanı bulmuştur. Bugün gelişmiş ülkelerde kısmi zamanlı işgücünün yaklaşık 2/3'ünü kadınlar oluşturmaktadır.

Peki, ülkemizde böyle bir sorun var mı?
Bunu bilen ve araştıran var mı bilmiyoruz. Çünkü, bu yönde bir araştırma raporuna rastlamadık. Şayet bu yönde bir rapor olsaydı öncelikle Devlet Personel Başkanlığı'nın resmi internet sitesinde yayımlanırdı. Dolayısıyla bazı uygulamaların hevesle olmayacağını artık öğrenmemiz gerekiyor. Ayrıca, bu konuyla ilgili bilimsel bir çalıştay yapıldığını da duymadık.
Memurlar için esnek çalışma mümkün müdür?
Memurlar için öngörülen esnek çalışma modelinden bahsedebilmek için öncelikle memur tanımının yapılması gerekmektedir. Memur tanımının yapılması ise konunun bam telidir ve asıl reform yapılması gereken iş buradan başlamaktadır.

Öncelikle asli ve sürekli kamu hizmetleri tanımlanmalı ve bu tanımın içerisine de memur yerleştirilmelidir. Şu an 657 sayılı Kanun'da yer alan 10 hizmet sınıfı içerisinde asli ve sürekli hizmet tanımına girmeyen birçok hizmet sınıfı bulunmaktadır.
Hatırlanacağı üzere, Kamu Personel Reform taslakları hazırlanmış ancak, özellikle sözleşmeli personelle ilgili oluşan tepkiler üzerine rafa kaldırılmıştı. Bunun üzerine alt yapı oluşturmak için sözleşmeli personel uygulaması yaygınlaştırılmış, bir süre sonra da sözleşmeli personel uygulamasının istenilen verimi sağlayamadığı görülmüş ve oluşan yoğun baskılar nedeniyle de bazıları hariç sözleşmeli personelin kadroya geçirilmesiyle hayaller suya düşmüştü.

Öncelikle, Anayasa'da yer alan; "Devletin, kamu iktisadî teşebbüsleri ve diğer kamu tüzelkişilerinin genel idare esaslarına göre yürütmekle yükümlü oldukları kamu hizmetlerinin gerektirdiği aslî ve sürekli görevler, memurlar ve diğer kamu görevlileri eliyle görülür" amir hükmü yerinde durduğu sürece memura esnek çalışma modeli uygulaması hayaldir.

Eğer esnek çalışmadan kastınız iş yerine gelmeden hizmet üretmek ise zaten bazı görevlerde bulunanlar halihazırda bunu yapıyorlar. Örneğin müfettişler raporlarını işyeri dışında hazırlayıp kurumlarına sunuyorlar. Bunların zaten iş yerine gelmelerine gerek de yoktur. Ancak, bu durumu her hizmet için yapamazsınız.
Kaldı ki esnek çalışma modelinden kimin ne anladığı ve kafalardaki modelin de ne olduğu zaten bilinmiyor. Ümit ederiz ki birilerinin fantazisi değildir. Zaten esnek çalışmaya uygun işlerin memurlara yaptırılması garip bir durumdur. Gelin öncelikle memurların ortak sorunlarını tespit edelim ve ondan sonra yolumuza devam edelim yoksa yine başa döneriz.
KAYNAK: http://yenisafak.com.tr/yazarlar/Ahmet_Unlu/personel-reformu-ya-da-memurun-hayati-degisiyor-mu/35010